Kardiologia

Poniżej przedstawiamy listę badań nieinwazyjnych, wykonywanych w zakresie kardiologii. Na oddziałach kardiologicznych wykonywane są również procedury inwazyjne – ich opis znajda Państwo w zakładce “Kardiologia interwencyjna”

NIEINWAZYJNE BADANIA W KARDIOLOGII

ECHOKARDIOGRAFIA

ECHOKARDIOGRAFIA PRZEZKLATKOWA

Echokardiografia jest to obrazowa metoda badania serca i naczyń krwionośnych za pomocą ultradźwięków. Na ekranie monitora uzyskuje się obraz ("echo") powstający w wyniku odbicia od badanych struktur wewnątrz ciała fali ultradźwiękowej wysyłanej z głowicy aparatu. Badanie umożliwia w sposób nieinwazyjny ocenę struktur anatomicznych serca oraz funkcji serca. Pozwala ocenić ruch mięśnia sercowego i zastawek wewnątrzsercowych, a także przepływ krwi w obrębie przedsionków i komór serca oraz dużych naczyń krwionośnych (aorta, żyły główne, tętnica płucna). Za pomocą badania echokardiograficznego nie można uzyskać obrazu tętnic wieńcowych ani w sposób wiarygodny ocenić obecności ewentualnych zwężeń w ich obrębie.
Pacjent do badania układa się w pozycji na wznak lub na lewym boku z nieznacznie uniesioną górną połową ciała. Lekarz wykonujący badanie przykłada głowicę echokardiograficzną do ciała pacjenta w kilku określonych miejscach na klatce piersiowej. Dla uzyskania obrazu, miejsca przyłożenia głowicy pokrywa się specjalną substancją, zwykle w postaci żelu. Nie stwierdza się powikłań badania echokardiograficznego przezklatkowego. Badanie trwa zwykle od kilku do kilkudziesięciu minut.

ECHOKARDIOGRAFIA PRZEZPRZEŁYKOWA

W wybranych przypadkach, aby dokładniej zobrazować struktury serca wykonuje się badanie przezprzełykowe. Specjalną sondę wprowadza się do przełyku pacjenta na głębokość odpowiadającą położeniu serca. Badanie echokardiograficzne przezprzełykowe wykonuje się w znieczuleniu miejscowym. Przed tym badaniem, w celu zniesienia odruchu wymiotnego, znieczula się gardło stosując środki znieczulające w aerozolu. Do badania należy zgłosić się na czczo, z aktualnym zdjęciem radiologicznym klatki piersiowej z kontrastem w przełyku (celem wykluczenia uchyłków przełyku). Przy badaniu przezprzełykowym dzieci może zaistnieć konieczność znieczulenia ogólnego. Wynik badania przekazywany jest w formie opisu z wartościami liczbowymi badanych parametrów, niekiedy z dołączonymi zdjęciami. W przypadku badania przezprzełykowego może w wyjątkowych sytuacjach dojść do uszkodzenia przełyku, co szczegółowo omawiane jest z chorym przed badaniem.

ECHOKARDIOGRAFIA WYSIŁKOWA

Echokardiografia wysiłkowa jest badaniem łączącym wykorzystanie ultradźwięków do obrazowania serca, jak w spoczynkowym badaniu echokardiograficznym, z obciążeniem serca wysiłkiem. Obciążenie to osiąga się zwykle poprzez dożylne podawanie leków przyspieszających czynność serca lub poprzez wykonanie wysiłku fizycznego na ergometrze czy bieżni ruchomej. Obraz, czynność mięśnia sercowego oraz zastawek serca oceniane są na początku badania,  w czasie wysiłku oraz na jego szczycie. Ilość informacji uzyskiwanych w czasie badania jest większa niż w czasie zwykłego testu wysiłkowego, uważa się również że echokardiografia wysiłkowa jest badaniem bardziej czułym diagnostycznie. Badanie ma bardzo duże znaczenie u chorych z chorobą niedokrwienną serca, gdyż umożliwia diagnostykę u chorych niezdolnych do wykonania wysiłku fizycznego (dożylne podawanie leków) oraz u chorych z zapisem EKG uniemożliwiającym ocenę w typowej próbie wysiłkowej. Badanie to również dostarcza informacji o stopniu i lokalizacji niedokrwienia serca. Echokardiografia wysiłkowa ma również duże znaczenie u chorych z zastawkowymi wadami serca trudnymi do interpretacji w spoczynkowym badaniu echokardiograficznym.

TEST WYSIŁKOWY

Test wysiłkowy to badanie czynnościowe układu krążenia stosowane m.in. w diagnostyce choroby wieńcowej. U osób z chorobą wieńcową wysiłek fizyczny wywołuje niedokrwienie mięśnia sercowego, co objawia się charakterystycznymi zmianami w EKG podczas badania. Obciążenie wysiłkiem polega na chodzeniu po bieżni lub pedałowaniu na ergometrze. Wielkość wysiłku jest zwiększana co 3 minuty. Także co 3 minuty mierzone jest pacjentowi ciśnienie tętnicze krwi. Obciążenie zwiększane jest do osiągnięcia maksymalnej częstości rytmu serca, wystąpienia bólu dławicowego, zmian niedokrwiennych w EKG lub na życzenia pacjenta. Maksymalną częstość rytmu serca, jaką badany powinien osiągnąć podczas testu, orientacyjnie można obliczyć poprzez odjęcie od 220 wieku badanego.
Na klatkę piersiową badanego nakleja się elektrody, które są połączone z urządzeniem rejestrującym zapis EKG. Na ramię badanego zakładany jest mankiet do pomiaru ciśnienia. Co najmniej trzy godziny przed badaniem pacjenci nie powinni  spożywać  posiłków, palić papierosy,  dzień przed i w dniu badania nie spożywać  alkoholu, leki powinny być przyjmowane zgodnie z zaleceniem lekarza kierującego na badanie (u części chorych wskazane jest przed badaniem pominięcie jednej lub dwóch dawek leku z grupy betablokerów).

TEST SPIROERGOMETRYCZNY

Test spiroergometryczny wykorzystywany jest w kardiologii, pulmonologii, rehabilitacji oraz medycynie sportowej. Polega na połączeniu monitorowania EKG z ciągłą analizą składu mieszaniny gazów oddechowych podczas wysiłku fizycznego. To najlepszy obiektywny sposób diagnostyki duszności wysiłkowej, różnicujący jej przyczynę kardiologiczną od pulmonologicznej. Dostarcza informacji prognostycznych, jest wykorzystywany ponadto w ocenie skuteczności leczenia, między innymi u chorych z niewydolnością serca oraz pacjentów z wrodzonymi wadami serca. Wykonuje się go podobnie jak test wysiłkowy, dodatkowo, w teście spiroergometrycznym zakładana jest maska obejmująca usta i nos z analizatorem przepływających gazów oddechowych. Przygotowanie pacjenta takie samo jak w teście wysiłkowym.

Dla Pacjenta